Zihinsel Yetersizliği Olan Bireye Sahip Ailelerin Dışlanma Pratikleri ve Mücadele Biçimleri

Öz

Bu çalışmada, zihinsel engelli bireye sahip olan ailelerin maruz kaldığı toplumsal dışlanma pratikleri sosyolojik açıdan analiz edilmektedir. Çalışma, söz konusu ailelerin karşılaştığı dışlayıcı tutumların ve bu tutumların işleyiş mekanizmalarının anlaşılmasına katkı sağlamayı amaçlamaktadır. Araştırma kapsamında, ailelerin yaşadığı dışlanma deneyimlerinin yanı sıra bu süreçle başa çıkma biçimleri de incelenmiştir. Nitel araştırma yönteminin benimsendiği çalışmada, veri toplama aracı olarak yarı yapılandırılmış görüşme tekniği kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu, Bitlis ilinde yaşayan zihinsel engelli bireye sahip 17 aile oluşturmuştur. Elde edilen veriler tematik analiz tekniğiyle değerlendirilmiştir. Bulgular, ailelerin büyük çoğunluğunun toplumsal yaşamda dışlanmaya maruz kaldığını, sosyal ilişkilerinde kopmalar yaşadığını ve etiketlendiğini göstermektedir. Bununla birlikte, bazı ailelerin dini inançlar, kadere bağlama ve dayanışma ilişkileri yoluyla dışlanmayla başa çıkmaya çalıştığı tespit edilmiştir.