Kolaboratif Faaliyet Modelinin Çelişkileri: Ekşi Sözlük Sanal Topluluğunda Cinsiyetçi Söylem ve Pratiklere Dair Bir İnceleme - Furman, Ivo; Süngü, Ertuğrul (REFLEKTİF Sosyal Bilimler Dergisi, 2021)
Kullanımı doksanlı yılların sonunda yaygınlaşmaya başlayan internet teknolojileri ile Türkiye’nin ilk sanal toplulukları ortaya çıkmıştır. Bu topluluklar, internetin sunduğu örgütlenme biçimlerinden faydalanarak kendilerine özgü kolaboratif faaliyet modelleri geliştirmişlerdir. Gündelik hayatı yorumlamak için kurulan Ekşi Sözlük ve benzeri “sözlük” siteleri, bu anlamda özgün örneklerdir. 1999 yılından beri varlığını sürdürmekte olan Ekşi Sözlük popülerliğini yitirmemiştir. Sanal topluluklar, başlangıçta toplumdan özerk, özgürlükçü alanlar olarak görülmüş olsa da bugünkü gelinen nokta itibariyle içinde var oldukları toplumların yansımalarına dönüşmüşlerdir. Özellikle Türkiye’deki ataerkil yapının toplumdaki ve kadınlar üzerindeki etkisinin, sanal alemdeki yansımaları yadsınamaz boyuttadır. Cinsiyetçilik, sanal ortamlardaki arkadaşlık ilişkilerini zedelemekle beraber, toplu faaliyet yapılarını zehirleyen davranış pratiklerine de yol açmaktadır. Netnografik yöntemi kullanan bu çalışma Ekşi Sözlük sanal topluluğunda cinsiyete bağlı ilişkiler üzerine bir incelemedir. Bulgularımızın en önemlisi erkek topluluk üyelerinin bir kısmının Ekşi Sözlük kolaboratif faaliyet mekanizmalarını suistimal ederek baskı araçlarına dönüştürmeleridir. Yatay biçimde kolaboratif kültürel faaliyetlerini örgütleyen mekanizmalar, pratikte erkek kültürel hegemonyasını pekiştiren araçlar haline gelmişlerdir.